Zeugma'da belirsizlik

Özgür Politika, 18.7.2001

Zeugma`nın değişik bölgelerinde yapılan kazılar sırasında geçen yıl ortaya çıkarılan mozaikler ve savaş tanrısı Mars`ın heykeli, bir anda dünya arkeoloji çevrelerinin ilgisini antik kente çekmişti.

ANTEP

Fırat Nehri kıyısında bulunan Zeugma antik kentinde geçen yıl bu zamanlar, Birecik Barajı gölünde suyun yükselmeye başlaması dolayısıyla yerli ve yabancı gruplar tarafından yapılan acil kurtarma kazısına bağlı olarak yaşanan büyük hareketlilik, yerini sessizlik ve belirsizliğe bıraktı.

Birecik Barajı'nda su tutulmaya başlanması nedeniyle 1999 yılı sonunda başlatılan acil kurtarma kazısı kapsamında Zeugma'nın değişik bölgelerinde yapılan kazılar sırasında geçen yıl ortaya çıkarılan mozaikler ve savaş tanrısı Mars'ın heykeli, bir anda dünya arkeoloji çevrelerinin ilgisini antik kente çekmişti.

Zeugma antik kentinden çıkarılan mozaikler, ziyaretçi akınına uğrarken, "Çingene Kızı" isimli mozaik başta olmak üzere, çoğunluğu takvimden kartpostala, seramik tabaktan bilgisayar aksesuvarına, dergi kapaklarından tanıtım logolarına kadar birçok alanda konu olmuştu.

ABD'de yerleşik, kar amacı gütmeyen bir vakıf olan Packtard Humanities Institute (PHI) ve GAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı arasında imzalanan protokolle Birecik Barajı Gölü altında kalacak bölgelerde yapılacak kazı çalışmaları için ilk aşamada 5 milyon dolar finansman sağlanmıştı.

GAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı'nın koordinasyonunda sağlanan 5 milyon dolar kaynak, Kültür Bakanlığı'nın yönetiminde yürütülen kurtarma kazısında ve çıkarılan mozaikler ve fresklerin restorasyon ve konservasyon çalışmalarına harcandı.

PHI ile GAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı arasında 7 Haziran 2000 tarihinde imzalanan protokol, ileriki yıllarda Zeugma antik kentinin sudan etkilenmeyecek bölümünün yanı sıra bölgedeki diğer arkeolojik çalışmalarda da işbirliğini öngörüyordu.

Belirsizlik

Antakya mozaikleri kadar değerli, hepsi birbirinden farklı mitolojik öyküler içeren, gözalıcı renkleri ve ustasının ustalığı ile görenlerin adeta hayran kaldığı mozaikler, Türkiye müzelerinde örneği olmayan Mars heykeli, yapı kalıntıları ve daha birçok eseriyle geçen yıl arkeoloji denilince akla ilk gelen kelime, yerli ve yabancı basının projektörlerini çevirdiği alan olan Zeugma antik kentinde, bu yıl sessizlik ve belirsizlik hakim oldu. Gazetelerin geçen yıl birinci sayfalarında yer verdiği, yabancı basın organlarında "dünyanın 7 harikasından biri" olarak açıklanan Zeugma antik kenti, uzun süredir bu alandaki ilgiden de yoksun kaldı.

Antep'i Türkiye, Türkiye'yi dünya gündemine taşıyan Zeugma antik kentindeki mozaiklerin tamamının çıkarılması halinde, Tunus'taki müzeyi geçerek dünyanın en büyük mozaik müzesi haline geleceği belirtilen Antep Müzesi'nde de bekleyiş sürüyor.

Müze Müdür Vekili Kemal Sertok, Kültür Bakanlığı'ndan kendilerine şu ana kadar kazı için bilgi gelmediğini, ancak Zeugma antik kentine yönelik bir çözüm bulunacağına inandığını söyledi.